Μια ιδιαίτερα ανησυχητική προειδοποίηση για το μέλλον της ανθρωπότητας απευθύνει ο Τζέφρι Χίντον, ένας από τους σημαντικότερους πρωτοπόρους της τεχνητής νοημοσύνης. Ο βραβευμένος με Νόμπελ επιστήμονας, που έχει χαρακτηριστεί «νονός της AI», εκτιμά ότι η τεχνολογία στην ανάπτυξη της οποίας συνέβαλε καθοριστικά θα μπορούσε να οδηγήσει είτε σε μια εποχή πρωτοφανούς ευημερίας είτε σε βαθιά κοινωνική και οικονομική κρίση. Μάλιστα, σε συνέντευξή του στον Guardian, παραδέχτηκε ότι «ίσως τελικά να ήταν καλύτερα για την ανθρωπότητα να μην είχε αναπτυχθεί ποτέ η τεχνητή νοημοσύνη».
«Μπορεί να μας περιμένει ένα υπέροχο μέλλον ή μια κοινωνική κατάρρευση»
Ο 78χρονος επιστήμονας διευκρίνισε ότι δεν ανήκει σε εκείνους που θεωρούν την τεχνητή νοημοσύνη αποκλειστικά απειλή. Αντίθετα, αναγνωρίζει τις τεράστιες δυνατότητές της και πιστεύει ότι θα μπορούσε να οδηγήσει την ανθρωπότητα σε μια εποχή «ριζικής αφθονίας», κατά την οποία η τεχνολογική πρόοδος θα βελτιώσει σημαντικά την καθημερινότητα των ανθρώπων.
Ωστόσο, θεωρεί ότι οι κίνδυνοι είναι εξίσου μεγάλοι. Σύμφωνα με τον ίδιο, μέσα στην επόμενη δεκαετία, ενδεχομένως και νωρίτερα, θα έχει φανεί αν η ανθρωπότητα μπορεί να διατηρήσει τον έλεγχο της τεχνητής νοημοσύνης. Σε διαφορετική περίπτωση, προειδοποιεί για μαζική ανεργία, διεύρυνση των οικονομικών ανισοτήτων, κοινωνικές αναταραχές και σοβαρή αποσταθεροποίηση των κοινωνιών.
Οι δηλώσεις του έγιναν με αφορμή το ντοκιμαντέρ AI: Probably Nothing to Worry About («Τεχνητή Νοημοσύνη: Μάλλον δεν υπάρχει λόγος ανησυχίας»), στο οποίο συμμετέχει μαζί με τον πρώην συνάδελφό του στην Google, Ντέμη Χασάμπη. Ο ειρωνικός τίτλος του ντοκιμαντέρ προτάθηκε, μάλιστα, από ένα chatbot τεχνητής νοημοσύνης.
Γιατί αισθάνεται προσωπική ευθύνη να προειδοποιήσει τον κόσμο
Ο Τζέφρι Χίντον θεωρείται μία από τις σημαντικότερες προσωπικότητες στην ιστορία της τεχνητής νοημοσύνης, χάρη στην πρωτοποριακή έρευνά του στα τεχνητά νευρωνικά δίκτυα, τα συστήματα πάνω στα οποία στηρίζεται μεγάλο μέρος της σύγχρονης τεχνολογίας AI.
Έχοντας αφιερώσει περισσότερες από τέσσερις δεκαετίες στον συγκεκριμένο επιστημονικό τομέα, γνωρίζει από πρώτο χέρι τόσο τις δυνατότητες όσο και τους κινδύνους αυτών των συστημάτων. Το 2023 αποχώρησε από την Google, εξηγώντας ότι ήθελε να μπορεί να μιλά ελεύθερα για τις ανησυχίες του, χωρίς τους περιορισμούς που θα μπορούσε να συνεπάγεται η επαγγελματική του θέση.
Σήμερα δηλώνει ότι αισθάνεται προσωπικό χρέος να προειδοποιήσει την κοινωνία. «Αισθάνομαι ότι έχω καθήκον. Έχω μια φήμη που με καθιστά εκπρόσωπο και πρέπει να τη διακινδυνεύσω ολόκληρη γι' αυτό», ανέφερε στο ντοκιμαντέρ.
Η κριτική στους επικεφαλής των μεγαλύτερων εταιρειών τεχνολογίας
Ο Χίντον δεν περιορίστηκε στις γενικές προειδοποιήσεις, αλλά άσκησε έντονη κριτική στις ηγεσίες μεγάλων εταιρειών τεχνητής νοημοσύνης. Κατά την άποψή του, ο ανταγωνισμός για την ανάπτυξη ολοένα ισχυρότερων μοντέλων οδηγεί τις εταιρείες στην ανάληψη υπερβολικών κινδύνων, χωρίς να δίνεται η απαραίτητη προτεραιότητα στην ασφάλεια.
Ιδιαίτερα επικριτικός εμφανίστηκε απέναντι στον διευθύνοντα σύμβουλο της OpenAI, Σαμ Άλτμαν, δηλώνοντας ότι δεν τον εμπιστεύεται «καθόλου». Στην κριτική του συμπεριέλαβε επίσης τον Μαρκ Ζούκερμπεργκ και τον Έλον Μασκ, υποστηρίζοντας ότι οι επικεφαλής των μεγάλων τεχνολογικών εταιρειών γνωρίζουν τους κινδύνους, αλλά δίνουν προτεραιότητα στα οικονομικά τους συμφέροντα.
«Προτιμούν τα χρήματα. Αυτή είναι η πεποίθησή μου», δήλωσε χαρακτηριστικά, εκφράζοντας τη δική του εκτίμηση για τα κίνητρα των επιχειρηματικών ηγεσιών.
Η προειδοποίηση για ένα «Τσερνόμπιλ της τεχνητής νοημοσύνης»
Μία από τις πιο ανησυχητικές εκτιμήσεις του αφορά το ενδεχόμενο ενός σοβαρού τεχνολογικού περιστατικού μέσα στα επόμενα χρόνια. Ο Χίντον προειδοποίησε ότι έως το τέλος του 2026 ή μέσα στο 2027 θα μπορούσε να σημειωθεί ένα καταστροφικό γεγονός που θα λειτουργούσε ως «Τσερνόμπιλ» για την τεχνητή νοημοσύνη.
Διευκρίνισε ότι δεν αναφέρεται σε πραγματικό πυρηνικό ατύχημα, αλλά σε μια κρίση μεγάλης κλίμακας που θα μπορούσε να προκληθεί από συστήματα AI. Ως πιθανά παραδείγματα ανέφερε μια κυβερνοεπίθεση σε εγκαταστάσεις ηλεκτροπαραγωγής, η οποία θα οδηγούσε σε εκτεταμένες διακοπές ρεύματος, ή ένα περιστατικό που θα προκαλούσε την κατάρρευση του χρηματοπιστωτικού συστήματος για μία εβδομάδα.
Ο επιστήμονας συνέκρινε επίσης αναφερόμενα περιστατικά προβληματικής συμπεριφοράς συστημάτων τεχνητής νοημοσύνης με το πυρηνικό ατύχημα του Three Mile Island στην Πενσιλβάνια το 1979, θεωρώντας τα προειδοποιητικά σημάδια για ενδεχομένως σοβαρότερες εξελίξεις. Πρόκειται, πάντως, για εκτιμήσεις και υποθετικά σενάρια κινδύνου, όχι για γεγονότα που είναι βέβαιο ότι θα συμβούν.
Κατά τον Χίντον, ένα τέτοιο περιστατικό ίσως αποτελούσε το σοκ που θα ανάγκαζε τις κυβερνήσεις να αντιμετωπίσουν πιο αποφασιστικά τους κινδύνους. «Θα μπορούσαμε να ανακάμψουμε, αλλά κάτι τέτοιο θα τους έκανε να αντιληφθούν επιτέλους τη σοβαρότητα της κατάστασης», σημείωσε.
Η διαφωνία για τον έλεγχο της τεχνητής νοημοσύνης
Ο Χίντον αναφέρθηκε και στη στάση της αμερικανικής κυβέρνησης απέναντι στη διεθνή ρύθμιση της τεχνητής νοημοσύνης. Ο Ντόναλντ Τραμπ έχει εκφράσει την αντίθεσή του σε ένα παγκόσμιο σχέδιο ελέγχου της τεχνολογίας, δίνοντας έμφαση στην ανταγωνιστικότητα των Ηνωμένων Πολιτειών, ιδιαίτερα απέναντι στην Κίνα.
Η συζήτηση για τη ρύθμιση της AI παραμένει σύνθετη, καθώς από τη μία πλευρά τίθεται η ανάγκη προστασίας της κοινωνίας από πιθανούς κινδύνους και από την άλλη η επιδίωξη να μην περιοριστεί η τεχνολογική καινοτομία.
Για τον Χίντον, πάντως, το σημαντικότερο ερώτημα δεν είναι αν η τεχνητή νοημοσύνη θα συνεχίσει να εξελίσσεται, αλλά αν η ανθρωπότητα θα καταφέρει να θέσει αποτελεσματικά όρια πριν η τεχνολογία αποκτήσει δυνατότητες που δεν θα μπορεί πλέον να ελέγξει.
Mε πληροφορίες από Guardian
